Van racepaarden tot Maduro

Arrestatie van president Maduro
  • Abdou Bouzerda

Een buitenlandse leider wordt midden in de nacht ontvoerd alsof het een scène is uit een Netflix-serie, compleet met commando’s en complexe inlichtingenoperatie. Enkele dagen later sterft een Amerikaanse vrouw op klaarlichte dag op straat in Minneapolis. Ze is neergeschoten door een ICE-agent, alsof haar leven er nooit toe deed.

Caracas en Minneapolis lijken werelden van elkaar verwijderd. Maar wie goed kijkt, ziet geen toeval. Beide gebeurtenissen zijn een uitwas van dezelfde ideologie.

Om dat te illustreren, moeten we terug naar een zinnetje dat viel op een podium in Minnesota, tijdens een verkiezingsrally in 2020.

'Goede genen'

Een open veld in Minnesota. Vlagpetten, blond haar, roze wangen. In de handen warme chocolademelk of koffie.

Sommige mensen houden borden omhoog: ‘Keep America American’ en ‘Built Different’.

Het publiek voor Donald Trump is die milde herfstdag in september 2020 wit en overwegend Scandinavisch van afkomst.

Het is nog enkele weken voor de verkiezingen, Trump leunt naar voren en grijnst: ‘You have good genes. Very good genes. A lot of it is about the genes, right?

(tekst loopt door onder afbeelding)

Trump spreekt zijn supporters toe in Bemidji, Minnesota
© Craig Lassig / EPA

Genetische norm

Voor buitenstaanders is zo’n opmerking ongemakkelijk, voor zijn aanhang vertrouwd. Voor Trump is genetica geen metafoor, maar een overtuiging.

Trump herhaalt al decennia zijn geloof in bloedlijnen. In interviews vergelijkt hij mensen met racepaarden: ‘Als je twee kampioenen paart, krijg je een winnaar.’

Minnesota, met zijn overwegend witte, Scandinavische bevolking, past perfect in dat beeld. Een genetische norm die volgens Trump een moreel recht op heersen gaf.

Maar hij verloor zijn ‘witte’ staat aan Joe Biden.

(tekst loopt door onder kader)

Vervanging en vervuiling

In plaats van introspectie kwam bij zijn aanhang de uitleg in de vorm van een complottheorie: the great replacement, ofwel de omvolkingstheorie.

Volgens deze theorie worden Amerikanen met ‘goede genen’ langzaam vervangen door immigranten met ‘inferieure’ bloedlijnen.

In Minnesota kreeg die theorie een gezicht: de Somalische gemeenschap, die in de afgelopen decennia zichtbaar was geworden in steden als Minneapolis, werd in de verbeelding van Trump-aanhangers het symbool van vervuiling, vervanging, verlies.

De ongekende racistische bewoordingen van Trump richting deze Afrikaans-Amerikaanse gemeenschap, nog geen maand geleden, maken duidelijk waar het werkelijk om draait: om wie er überhaupt mag bestaan in zijn Amerika.

De logica is duister eenvoudig: wie het land ís, en dat is wit-Amerika, mag het ook verdedigen. En alles wat dat belemmert, wordt dan vanzelf een bedreiging.

(tekst loopt door onder afbeelding)

Roebel, Roepi, en Dollar
© Idrees Mohammed / AFP

Fundament van beleid

Trumps obsessie met genetica is het fundament van zijn beleid. Want wie denkt dat sommige mensen superieur zijn, gaat vanzelf systemen bouwen om dat verschil in stand te houden.

ICE is niet zomaar een vreemdelingenpolitiedienst, maar een ideologisch project dat ervoor moet zorgen, samen met andere overheidsagentschappen, dat wit-Amerika de dominante meerderheid moet blijven.

Wat deze week in Minneapolis gebeurde - de dood van Renee Nicole Good -  is niet uitzonderlijk. Het is een logisch gevolg van het systeem.

Dat verklaart waarom Kristi Noem, minister van Binnenlandse Zaken, Good niet ziet als slachtoffer, maar als dader. Volgens Noem gebruikte Good haar auto als wapen en was ze een ‘binnenlandse terrorist’.

Alles wat dit racistisch gedreven project bedreigt, wordt zonder bewijs als gevaar gelabeld.

(tekst loopt door onder afbeelding)

Nationale herijking

Tegelijk herschrijft Trump wat Amerika is. Onder zijn tweede termijn wordt het curriculum aangepast, musea gecensureerd, kritische universiteiten financieel gestraft.

‘Amerikaanse beschaving’ wordt opnieuw gedefinieerd: als iets wits, mannelijks, gehoorzaams. Iets dat bedreigd wordt door alles wat daarbuiten valt.

De zuivering van onderwijs, wetgeving en handhaving is een nationale herijking.

En dan Venezuela

Te midden van dat alles liet Trump president Maduro ontvoeren uit Venezuela en kondigde hij trots aan dat ‘wij het daar gaan runnen tot er fatsoenlijk bestuur is’.

Lees: een Venezolaanse regering die vooral doet wat de imperiale heerser wil.

In Trumps wereldbeeld heeft het superieure ras niet alleen het recht om binnen de eigen grenzen te heersen, maar ook om ver daarbuiten toe te slaan.

Olie, grondstoffen, strategische controle: het hoort vanzelfsprekend toe aan wie genetisch aan de top staat.

Wie dat niet is, wie zwakker is, moet plaatsmaken. Of overgenomen worden. En Trump zegt dat ook hardop, vol overtuiging.

De anti-imperiale denker uit de vorige eeuw Frantz Fanon wist het al: ‘Racisme is het ideologische wapen van het imperialisme.’

Imperiale macht

In zijn analyse in Foreign Affairs noemt Aroop Mukharji het zonder omweg: wat de VS vandaag in Venezuela doet, is geen breuk, maar een herhaling. De toon is anders, de technologie geavanceerder, maar de reflex is dezelfde als die van 1898. Toen bombardeerde de VS zichzelf tot imperiale macht met de inname van Puerto Rico, Guam en de Filipijnen.

Net als president McKinley toen koppelt Trump zijn buitenlandse expansie aan een superioriteitsdenken.

De huidige interventie in Venezuela is geen afwijking, maar een logische uitloper van Trumps wereldbeeld.

Tot over twee weken,

Abdou