5 redenen om naar Hanna Bervoets te kijken

, Hester Knieriem & Jim Schulpen

De tweede Zomergast van 2019 is schrijver Hanna Bervoets. Waar wil zij ons naar laten kijken en waarom? Vijf redenen:

1. Ze laat zien hoe verhalen ontstaan

In haar roman Alles wat er was beschrijft Hanna Bervoets hoe een groep van acht mensen zich staande moet houden in een nieuwe wereld. Ze moeten onverwachts samen opnieuw een samenleving uitvinden. Een inspiratie hiervoor was Expeditie Robinson, het realityprogramma dat Hanna al jaren volgt. Als journalist mocht Hanna een kijkje nemen achter de schermen op een van de eilanden van het programma.

Vooral de groepsdynamiek en de onderlinge verhoudingen tussen de kandidaten intrigeren haar: 'Elk seizoen is een verhaal over mensen die met elkaar proberen te leven.' De media-analist in Hanna zal tijdens haar Zomergastenavond ongetwijfeld naar boven komen want ze vindt het fantastisch om elke seconde te ontleden en te achterhalen welk verhaal hier verteld wordt en hoe het is opgebouwd.

2. Ze deelt haar liefde voor sciencefiction

Hanna’s experimentele oeuvre wordt ook wel omschreven als ‘laboratoriumliteratuur’. Ze heeft een fascinatie voor sciencefiction, in de klassieke betekenis van het woord: fictie over wetenschap. Haar liefde voor de verhalen en nieuwe werelden die voortkomen uit wetenschappelijke ontwikkelingen begon toen ze geobsedeerd raakte door Steven Spielberg’s Jurassic Park.

Deze sciencefiction-avonturenfilm over gekloonde dinosaurussen grijpt terug op de vertelling over het monster van Frankenstein: een nieuw leven dat gecreëerd is door de mens, keert zich tegen de mens. Haar boek Ivanov gaat over het kruisen van mensen en apen en hoe ver de wetenschap kan gaan. Ook in Jurassic Park is de ambivalente houding tot technologie zichtbaar: het geeft nieuwe mogelijkheden, maar ook nieuwe gevaren. Tijdens haar Zomergastenavond vertelt Hanna Bervoets, aan de hand van de iconische scène waarin de deskundigen voor het eerst een dinosaurus in het echt zien, wat haar zo intrigeert aan de thematiek van Jurassic Park.

3. Ze leert ons de kracht van subtekst

Tijdens haar jeugd was Hanna Bervoets groot fan van de serie Xena: Warrior Princess. Deze Amerikaanse fantasy-televisieserie liep van 1995 tot 2001 en gaat over roversprinses Xena en haar partner in crime Gabrielle, die strijden voor het goede in de trant van Robin Hood. Zij zouden goede vriendinnen zijn, maar de serie bevatte subtekst; een lesbische verhaallijn tussen de regels door.

Aanvankelijk onbedoeld, maar doordat fans, waaronder Hanna, uitgebreid online hun analyses, essays en zelfgeschreven fanfiction creëerden, werd de subtekst in latere seizoenen er bewust ingeschreven. Nog altijd is Xena een iconisch personage in de queer community. Hanna vertelt ons wat Xena voor haar betekend heeft in een tijd dat er in de media weinig voorbeelden van lesbische relaties voor haar waren.

4. Ze bevraagt onze ideeën over liefde

Liefde en relaties zijn terugkerende onderwerpen in de boeken van Hanna Bervoets. In haar roman Efter beschrijft ze een wereld waarin verliefdheid als psychische aandoening wordt beschouwd en in haar boek Fuzzie hebben haar personages een klein pluizig bolletje als liefdespartner. Wat is liefde, wat zijn onze verwachtingen ervan, waarom hebben we zo’n behoefte aan genegenheid en affectie en wat is de impact van technologie op onze relaties?

Om de kijker mee te nemen in deze manier van de liefde bevragen neemt ze een fragment mee naar Zomergasten uit de eerste aflevering van de documentaireserie Dark Net. Hierin heeft een Japanse jongen een relatie met Rinko, een virtueel meisje in het simulatiespel LovePlus op de Nintendo DS. Hij kletst met haar, gaat met haar op date, en is er gelukkig mee dat Rinko geen mens van vlees en bloed is. Ze nodigt ons uit niet over deze jongen te oordelen, maar ons in hem te verplaatsen en op basis daarvan onze eigen ideeën over liefde te bevragen.

5. Ze neemt The Hours mee als keuzefilm

Een van Hanna Bervoets favoriete boeken is The Hours. De film draait om drie vrouwen, drie parallelle werelden, die met elkaar verbonden zijn door de roman Mrs. Dalloway van Virginia Woolf. De wereld van Woolf die het boek schrijft, de wereld van Clarissa die het boek leest en de wereld van Mrs. Dalloway.

De verfilming van dit boek, met fenomenale rollen van Meryl Streep, Julianne Moore en Nicole Kidman, die een Oscar voor haar vertolking van Virginia Woolf ontving, is Hanna’s keuzefilm van haar Zomergastenavond. Het is een bijna onmogelijke opgave om een film van een boek dat over een boek gaat te maken, maar volgens Hanna is dat in dit geval prachtig gelukt. Thematisch past The Hours ook helemaal bij haar: het gaat over het schrijverschap en over de kracht van literatuur, die mensen en verhalen aan elkaar verbindt.