Hoe een bedoeïenenfamilie de 21e eeuw inlijft
De afgelopen weken waren vermoedelijk allesbehalve rustig voor de machtige Emirati-prins Tahnoun bin Zayed Al Nahyan.
In een eerdere nieuwsbrief introduceerde ik al deze AI-sjeik. Hij opereert in de schaduw van de president van de Verenigde Arabische Emiraten, toevallig ook zijn broer, maar is zelf minstens ook zo’n zwaargewicht.
Precies daar, waar belangen zelden netjes gescheiden blijven, ligt waarschijnlijk ook het besluit van de Emiraten om uit OPEC te stappen.
Volgens de officiële lijn draait dat besluit simpelweg om flexibiliteit. De Emiraten hebben nu eenmaal de wens om meer olie te produceren, los van de quota van het oliekartel. Maar dat is veel te technocratisch gedacht.
(tekst loopt door onder foto)
Van woestijnstam naar wereldmacht
Om het besluit van Tahnoun en zijn familie te begrijpen, moeten we terug naar de roots van de familie Al Nahyan zelf.
De Emiraten zijn officieel een federatie van zeven staten, maar de werkelijke macht concentreert zich in de praktijk in twee steden: Dubai en Abu Dhabi. Dubai is het glanzende visitekaartje, de skyline die de wereld moet overtuigen. Abu Dhabi is de motor.
De wortels van de Al Nahyans liggen diep in de woestijn rond Abu Dhabi, bij de Bani Yas-stam die al eeuwenlang dit gebied domineert. Abu Dhabi betekent letterlijk ‘vader van de gazelle’ – volgens de overlevering volgden jagers van de Bani Yas in de achttiende eeuw een gazelle die hen dwars door de dorre leegte leidde naar iets zeldzaams: een zoetwaterbron op een eiland.
Dankzij slimme machtspolitiek en brute kracht, vaak ook tegen eigen familieleden, wisten de voorouders van Tahnoun een semi-nomadische nederzetting uit te bouwen tot een modern machtscentrum in de Golf.
Het is verleidelijk om te denken dat de toevallige vondst van water, en later olie, de macht verklaart. Maar in Abu Dhabi geldt een andere wet: rijkdom is slechts grondstof, organisatie is daadwerkelijk macht.
(tekst loopt door onder foto)
Het Venetië van de Golf
De VAE is tegenwoordig een hypermoderne surveillancestaat met miljarden in staatsfondsen, maar onder het oppervlak draait het nog steeds om een klassieke bedoeïenenlogica.
De kracht zit niet in wat je bezit, maar in wie je kent en wie van jou afhankelijk is. Tahnoun en zijn familie beheersen die kunst tot in de perfectie. Alleen hebben ze de karavanen vervangen door kapitaal en data.
Zoals de middeleeuwse stadstaat Venetië ooit het knooppunt was van handel, informatie en krediet, zo bouwen de Emiraten aan een systeem van havens, chips, data en geldstromen. Ze zijn niet uit op volume, maar op sleutelposities.
En in het centrum van dit Venetiaanse bedoeïenenproject staat Tahnoun: tegelijk spionnenmeester, financieel architect en hoeder van de familiebelangen.
Zo doet de VAE onder de hoede van Tahnoun miljardeninvesteringen in fintechbedrijven als Klarna en faciliteren ze tegelijkertijd schimmige wapenstromen richting de beruchte Soedanese Rapid Support Forces, die worden gelinkt aan genocidaal geweld.
Ook kopen Emiratische fondsen landbouwgrond in Afrika om voedselzekerheid veilig te stellen, en vloeien miljarden ondertussen naar kunstmatige intelligentie en datacenters. Op het oog losse investeringen, maar Tahnoun werkt aan één geïntegreerde strategie.
De grote rivaal Mohammed bin Salman
Wie nog steeds naar de Emiraten kijkt als een luxe tankstation met een geopolitieke bijrol, mist dus het grotere verhaal.
Toen Tahnoun met zijn broers en neven afgelopen week besloot zich terug te trekken uit het oliekartel OPEC, werd dat al snel gelezen als een ruzie met Saudi-Arabië. Alsof het gaat om regionale hegemonie, om wie de baas is in de Golf. Of om oliemarkt-technische redenen.
Zo werkt het niet.
(tekst loopt door onder foto)
Het lukt Mohammed bin Salman simpelweg niet om de Emiraten te controleren. De Saudische kroonprins probeerde eerder bedrijven te dwingen hun hoofdkantoor van Dubai naar Riyad te verplaatsen. Hij zette druk op Abu Dhabi om hun koers in Jemen en Soedan te wijzigen, om afstand te nemen van destructieve en genadeloze campagnes.
Allemaal zonder effect.
Want wat deze week zichtbaar werd, is dat de Emiraten bereid zijn ook hun grootste buur openlijk te trotseren in het bereiken van hun ambities.
Voor Tahnoun en zijn familiekring is het stappen uit OPEC geen kwestie van meer geld verdienen of wat extra autonomie. Het is de volgende stap van een zelfverklaarde wereldmacht.
Tot snel,
Abdou
