Gevoelstemperatuur

, Esther Gerritsen

Esther Gerritsen verbaast zich over de gevoelstemperatuur.

Dat ze ooit bij het weerbericht zeiden: ‘Het is twee graden onder nul, maar door de wind voelt het veel kouder,’ vond ik best logisch. Dat de gevoelstemperatuur ineens een concrete waarde kreeg, vond ik vreemder. 
‘Het vriest twee graden, maar het voelt alsof het vier graden vriest.’ Altijd gedacht dat een gevoel per persoon verschilde. Maar nu hangt er bij mijn ouders een uitgebreide weermeter en vertellen ze mij exact wat de gevoelstemperatuur is, dus ook wat míjn gevoelstemperatuur is. 
‘Het voelt vandaag als min acht.’ 
Iemand zegt toch tegen je: ‘Jij hebt het vandaag erg koud.’ 
‘O ja? Hoe weet jij dat?’
‘Dat zie ik op mijn weermeter.’
En daar is dus wel degelijk een formule voor. Sterke wind zorgt ervoor dat je meer lichaamswarmte verliest, en de gevoelstemperatuur probeert dit dus in cijfers te vangen, gebaseerd op het effect dat wind heeft op de menselijke huid. Meten is weten.
Is elk gevoel te meten? En zouden we het begrip ook op andere, complexere gebieden kunnen toepassen? Ik noem bijvoorbeeld het strafrecht. 
‘De dief krijgt twee maanden gevangenisstraf, maar de gevoelslengte voor de burger is nul.’ 
We kunnen dit toch ook best in cijfers vangen als we die baseren op het effect dat de strafmaat heeft op het humeur van de krantenlezer?
En wat te denken bijvoorbeeld van gevoelsgewicht? Dat ligt meestal wel wat hoger dan je werkelijke gewicht.

Ik stel me ineens voor dat we een krant zo vol gaan schrijven. Omdat we gevoel steeds exacter proberen te meten, kunnen we op een dag de feiten ook wel achterwege laten, want het gaat toch om het effect van de feiten. Of zou er dan altijd nagenoeg hetzelfde staan? 
Iets als: ‘Vandaag zult u het koud hebben, u zult zichzelf tien kilo te zwaar vinden en de slechteriken zijn weer eens te licht gestraft. Tot zover het gevoelsnieuws.’ 

Niet eens zo vergezocht. Laatst las ik: ‘Het grootste deel van de Nederlanders noemt de eigen gezondheid “goed” of zelfs “zeer goed”.’ Niet of ze gezond zijn, maar of ze zich gezond voelen vormde het bericht. Zijn de Nederlanders dus zeer gezond of hebben ze geen zelfkennis? Veel leuker, die gevoelsberichten, omdat je nooit precies weet welke feiten erachter liggen. 
Kun je alleen een gevoelstemperatuur melden en dan terugrekenen wat de feitelijke temperatuur is? Maar als dat al kan, waarom zou je? 
Als je het koud hebt, is het alleen maar irritant wanneer iemand tegen je zegt: ‘Maar zo koud is het helemaal niet.’

advertentie