geen geheim

, Gülhan Demirci

De Turks-Nederlandse zangeres Karsu Dönmez staat binnenkort op North Sea Jazz.

Holland Doc: Karsu
Nederland 2, 23.00-0.05 uur

De documentaire Karsu over Karsu Dönmez, een Turks-Nederlandse zangeres, heeft als subtitel ‘I hide a secret’. Dat maakt nieuwsgierig en je vraagt je af wat de geheime last zou kunnen zijn die deze nog jonge schouders moeten dragen. Zou er verboden liefde in het spel zijn met een dramatische afloop? Of heeft ze een ernstige ziekte? Helaas voor de kijker, want zo’n titel wekt verwachtingen, maar gelukkig voor Karsu zelf: niets van dat alles. Het gaat goed met de zangeres en in de documentaire zien we dat het zelfs steeds beter gaat.
Van een jong meisje dat zingt achter de piano in het Turkse restaurant van haar vader, zien we haar zich ontwikkelen tot een succesvolle zangeres. Van concertjes her en der naar de grote podia.
Ze zingt onder andere jazzy gearrangeerde Turkse liederen die vol zijn van weemoed, dramatische liefdes en afscheid. Ook haar zelfgeschreven liedjes zitten vol drama. Volgens eigen zeggen zijn die liedjes ontsproten aan haar fantasie en gaan ze niet over haar persoon. Maar hoe harder ze ontkent over zichzelf te zingen, hoe meer mensen het tegendeel lijken te willen geloven. Mercan Dede, de bekende Turkse dj, vermoedt zelfs een donkere kant aan haar die er nog uit moet. Ondertussen fladdert Karsu vrolijk door het leven.
En dat is misschien ook waar de schoen wringt. Althans wat betreft de documentaire.
Filmmaakster Mercedes Stalenhoef, (Ik wil nooit beroemd worden, 2005; Carmen meets Borat,2008) volgde Karsu drie jaar lang, maar het eindresultaat blijft van impressies aan elkaar hangen. Een jazzdiva (ook die in de dop) hoeft natuurlijk niet het getroebleerde levenspad van een Nina Simone of Ella Fitzgerald te volgen, maar voor een documentaire is enige spanning, confrontatie of een verborgen geheim dat onthuld wordt wel zo boeiend. Nu kijken we naar een jongedame, puber eigenlijk nog, en haar eerste schreden op weg naar roem. Zelfs de afwijzing voor het conservatorium is geen drama, ze vindt haar weg toch wel. Die gedrevenheid is ook haar kracht.
Karsu Dönmez noch haar familie passen in het clichébeeld van een Turkse familie. Beide ouders spreken goed Nederlands en stimuleren dochterlief zeer. Evenals een groot deel van haar neven en nichten zat Karsu al jong op muziekles en wedstrijdzwemmen. Ondernemingslust en liefde voor muziek kan de familie niet ontzegd worden. Van jazz of klassieke muziek weet de vader van Karsu niet veel, maar hij kent wel degelijk zijn klassiekers voor wat betreft het Turkse repertoire. De negentiende-eeuwse componist van Turkse klassieke muziek en Ney-bespeler (houten blaasinstrument) Dede Efendi is bij de gemiddelde Turk niet bepaald bekend.
Het pubermeisje is inmiddels uitgegroeid tot een zangeres die over de hele wereld optreedt. 13 juli staat ze op North Sea Jazz.