goede redenen

, Jurgen Tiekstra

In sommige troonredes staan wel degelijk verkwikkende ideeën.

Illustratie: Angelique Viester

Prinsjesdag 2013
Nederland 1, 12.35-15.40 uur

Heerlijk. Wat een onverwacht frisse geluiden klinken er dit jaar tijdens de Troonrede. Voor het eerst houdt koning Willem-Alexander de gekrulde vellen papier in de handen, gezeten op de troon in de Ridderzaal. Dat moet het tweede kabinet-Rutte hebben begeesterd. In 2014 moet alles anders. Al in de vijfde alinea geeft de regering ruiterlijk toe dat ze spijt heeft van de veelbesproken bezuinigingen van de afgelopen jaren. Voorts wordt een herbezinning aangekondigd op de verzorgingsstaat, die verminkt is door de ‘noodreparaties’ van ‘liberale snit’.
In één adem wordt de provinciale herverdeling stopgezet, krijgen de gemeentes toch niet meer sociale taken, zal Nederland voorlopig niet langer deelnemen aan vredesoperaties en wordt de jsf afbesteld. ‘Alleen fantasten zien voor deze vliegtuigen in de naaste toekomst een zinvolle militaire bestemming,’ klinkt het onverhoeds scherp uit majesteits mond.
Nee, zover zal het inderdaad niet komen. Bovenstaande fragmenten zullen vandaag niet te horen zijn, maar stammen uit de alternatieve troonrede die historicus Maarten van Rossum eerder schreef. Aangestoken door de crisisstemming barst het namelijk van de alternatieve redes.
Ook René Tissen, hoogleraar aan Business Universiteit Nyenrode, maakte enkele schetsen voor een regeringsverklaring waarin Rutte ii zich niet zal herkennen. Zijn troonrede pleit voor een ware heropleving van een utopisch Nederland. De Europese Commissie moet afgeschaft worden, net als de huidige financiering van de eu. Nederland moet vertrekken uit Brussel en de hegemonie in eigen hand nemen. De nationale economie moet zelfvoorzienend worden door de productie van eten, drinken, energie en communicatie in Nederland door Nederlandse bedrijven te laten verzorgen.
Verder is het goed als Nederland opgeruimd wordt: leegstaande kantoorgebouwen en verlaten industrieterreinen gaan tegen de vlakte. Ons land moet weer mooi worden. Los daarvan herrijst in Twente de textielindustrie en wordt meer aardgasgeld opzij gezet voor innovatieve wetenschap in Eindhoven en Delft. De immigratiewetgeving wordt naar Amerikaans voorbeeld ernstig versimpeld met de invoering van een groene en een blauwe kaart. En tot slot zijn ‘maatschappelijke’ banken gewenst, zonder winstoogmerk.
Ton Planken, oud-journalist en media-adviseur, komt in zijn eigen troonrede eveneens met verkwikkende ideeën. Allereerst wil hij het werknemerschap opheffen en van de totale beroepsbevolking zzp’ers maken. Want dat zijn pas wendbare arbeidskrachten, zegt hij. Daarnaast verdwijnt de inkomstenbelasting, maar betalen alle werkgevers een vlaktaks van 35 procent over het honorarium dat deze aan zijn werkkrachten betaalt. Ook interessant: regeringsleden mogen geen interviews meer geven om ‘zinloos rumoer rond beleid’ en bijgevolg verwarring in Nederland te voorkomen.
Het wordt een hondsmoeilijke taak voor de leden van de Staten-Generaal om deze rukken aan het roer van de Nederlandse staat niet in schipbreuk te laten eindigen, maar de koning wenst hen alle wijsheid en Gods zegen toe.