Het coronavirus heeft de wereld in z'n greep. Veel landen reageren met een lockdown, maar in Zweden blijven scholen en horeca gewoon open. Waarom? Journalisten Thomas Erdbrink en Sander Schimmelpenninck onderzoeken het in deze eenmalige special.

Vol verbazing kijken we sinds een paar weken naar de Zweden. Tijdens de coronacrisis gaat de wereld in lockdown maar in Zweden zijn scholen en horeca gewoon open. Het dagelijks leven én de economie moeten zo min mogelijk ontwricht worden, dat is het uitgangspunt van de regering. Waarom kiezen Zweden voor deze controversiële en onorthodoxe aanpak? En wat zegt hun enorme vertrouwen in de overheid over hun volksaard? Journalisten Thomas Erdbrink en Sander Schimmelpenninck onderzoeken het in een eenmalige special.

Sinds een paar weken is Noord-Europa de nieuwe standplaats van voormalig Iran-correspondent Thomas Erdbrink. Voor The New York Times doet hij sindsdien verslag van het best georganiseerde land van de wereld: Zweden. Met verbazing en verwondering kijkt hij naar de kracht van de welvaartsstaat en het vertrouwen van de burgers in elkaar en in hun overheid.

Waar halen de Zweden het lef vandaan om te kiezen voor deze aanpak? En is er ook kritiek van binnenuit? Erdbrink gaat op pad in Stockholm en spreekt met celebrity-viroloog Anders Tegnell, die het Zweedse staatsplan heeft uitgedacht. Ook gaat hij in gesprek met migranten die extra hard zijn geraakt door de coronacrisis, met een twaalfjarige Pippi Langkous actrice over de rechten van het kind om naar school te blijven gaan en met Björn van Abba.

Quote-hoofdredacteur en Op1-presentator Sander Schimmelpenninck bezoekt Zweden al jaren wekelijks voor zijn geliefde. Schimmelpenninck bezoekt het platteland van Grebbestad, waar zijn vriendin oesters duikt. Hij wil van haar en zijn schoonfamilie weten hoe het komt dat ze zoveel vertrouwen hebben in hun overheid en waarom ze geloven in deze aanpak. Ook spreekt hij met lokale horecaondernemers over waar zij tegenaan lopen. Hij vraagt zich af waarom wij in Nederland eigenlijk kiezen voor een 1,5 meter-maatschappij in plaats van een 60-min-economie, zoals de Zweden.

meer van Thomas Erdbrink

Onze man in Teheran

Het was een zonsverduistering die Thomas Erdbrink jaren geleden naar Iran bracht, nu is hij er getrouwd met een pittige fotografe, en een van de laatst over gebleven westerse journalisten in een land dat altijd ruzie heeft met de rest van de wereld. Onze Man in Teheran heeft een leven als een computerspel, vol valkuilen en gevaren, in Iran waar alles anders lijkt dan we dachten. Erdbrink, die vloeiend Perzisch spreekt, gaat in de VPRO-serie Onze man in Teheran voorbij aan de bekende clichés van boze baarden en vrouwen in het zwart, en geeft een unieke blik in het moderne Iran, waar vrouwen vaak de broek aan hebben en waar je een executie kunt afkopen. Het heeft letterlijk jaren gekost om de toestemmingen te krijgen om Thomas te volgen tijdens zijn werk en persoonlijke leven in Iran. Het resultaat is ongekende toegang tot een complex land waar de samenleving schuurt en kraakt, maar waar het vergeleken met buurlanden Irak en Afghanistan een oase van rust is. In de tweede reeks, drie jaar na de eerste, neemt Thomas Erdbrink de kijker weer mee door Iran, waar hij al zestien jaar woont, werkt en getrouwd is. Er mogen weer zaken met het land worden gedaan en de gematigde Rohani heeft de verkiezingen gewonnen. Maar achter de schermen woedt een bikkelharde strijd tussen hervormers en religieuze ‘hardliners’. Gewone Iraniërs zijn dit zat. Ze zorgen zelf voor veranderingen. De eerste serie werd uitgezonden in 2015 en was ook in zeven korte delen te zien bij The New York Times. In juni 2015 won 'Onze man' de Zilveren Nipkowschijf, de prijs voor het beste televisieprogramma en in 2016 de journalistieke prijs De Tegel. De tweede serie (vijf afleveringen) werd uitgezonden in april en mei 2018. In 2018 heeft VPRO de reisserie aan de Amerikaanse publieke zender PBS verkocht. PBS zond twee afleveringen uit tijdens prime time in Amerika.