In de podcast ‘Koekoekskind’ zet een DNA-test het leven van Cas Reijnders volledig op zijn kop

Ongeveer een jaar geleden bestelde journalist Cas Reijnders (35) een commerciële DNA-test. Het leek hem wel leuk om te weten wat zijn afkomst was. Hij hield van espresso en had donker haar: misschien zat er wel Italiaans bloed in zijn stamboom. Italiaans was hij niet, het resultaat bleek veel ingrijpender. Daaruit bleek namelijk dat hij een halfzus zou hebben. Toen zijn twee zussen ook een test deden, bleek dat ze alle drie een andere vader hebben. Zijn oudste zus was via de natuurlijke weg verwekt, maar bij Reijnders en zijn jongste zus hadden zijn ouders hulp gehad van een fertiliteitskliniek. Zo kwamen ze erachter dat hun moeder daar moet zijn geïnsemineerd met zaad dat niet van zijn vader was.

In de podcastserie Koekoekskind, die Reijnders samen met zijn collega Kim Bos van NRC maakte, kom je als luisteraar erg dichtbij zijn persoonlijke proces. Het moment dat hij samen met zijn zussen de uitkomst van de DNA-test bekijkt, de dag dat ze hun nietsvermoedende ouders confronteren met hun bevindingen; alles heeft hij opgenomen. Het is nog vers: het gezin zit nog midden in de verwerking van het nieuws. Tegelijkertijd is hij journalist genoeg om de juiste vragen te stellen. En anders is er altijd nog zijn collega Bos, die op zoek gaat naar relevante achtergrondinformatie, want het verhaal van Reijnders staat zeker niet op zichzelf. De laatste jaren komen steeds meer verhalen boven van ‘sjoemelgynaecologen’ zoals Jan Karbaat, Jan Wildschut en Jos Beek. Ook Henk Ruis, die de ouders van Reijnders behandelde, hoort in dat rijtje thuis. Zoals de makers in de podcast zeggen: dit zijn geen incidenten meer, maar systematische praktijken.

Die praktijken waren waarschijnlijk nooit aan het licht gekomen als er een jaar of tien geleden geen commerciële thuistesten op de markt waren gekomen waarmee je eenvoudig je afkomst in kaart kunt brengen. Een onverwachte uitkomst van zo’n test heeft al vele levens op hun kop gezet. En dat maakt het weer een dankbaar onderwerp voor podcasts. Zo is er de BBC-serie The Gift, die al drie seizoenen lang elke aflevering zo’n verhaal vertelt. En toevallig kwamen er dit jaar ook twee podcasts uit over vondelingen: het Britse Foundling en De Vondeling van AT5. In allebei die verhalen krijgen vondelingen meer informatie over hun biologische familie dankzij zo’n commerciële DNA-test. Nog steeds heeft de meerderheid van de mensen zo’n test niet gedaan. Er lopen dus waarschijnlijk nog een heleboel onwetende koekoekskinderen rond. Na het luisteren van deze podcast denk je waarschijnlijk wel twee keer na voor je ‘voor de gein’ zo’n test bestelt.