Sfeervolle podcast Lorca houdt de herinnering aan de grootste dichter van Spanje levend

In augustus 1936, aan het begin van de Spaanse burgeroorlog, arresteerden nationalistische milities de beroemde dichter en toneelschrijver Federico García Lorca. Een paar dagen later werd hij in een bos geëxecuteerd. De exacte motieven en omstandigheden zijn nooit opgehelderd en zijn lichaam is nooit gevonden. Dat klinkt misschien als het begin van een truecrimepodcast, maar Lorca is iets totaal anders.

Het werk van audiocollectief NOX is een theatrale ervaring die veel ruimte overlaat voor de verbeelding van de luisteraar. Ze maakten eerder onder meer Nagasaki over de atoombom op de Japanse stad, Laika over de ruimtehond en Dit vuur over Robert Oppenheimer. De projecten worden door de makers een ‘audiofilm’ genoemd. Je kunt de afleveringen het beste allemaal achter elkaar luisteren en met zo min mogelijk afleiding, bijvoorbeeld met je ogen dicht.

Shahine El-Hamus speelt de hoofdrol in Lorca, dat in totaal 34 minuten duurt. Het verhaal beslaat de laatste uren van het leven van de dichter en begint als hij wordt gearresteerd en meegenomen door de hoofdman van de militie. De dichter probeert op hem in te praten en hem te overreden hem te sparen. In zijn relaas leer je Lorca iets beter kennen. Zijn progressieve denkbeelden en zijn homoseksualiteit zijn vermoedelijk de redenen dat de rechtse militie hem de mond wilde snoeren.

Lorca probeert zijn bewaker te laten inzien dat ze niet zo veel verschillen. Maar hij treedt onherroepelijk zijn laatste adem tegemoet, dat ziet hij zelf ook steeds meer in. Verder wordt er weinig uitgelegd en moet vooral de sfeer, de muziek en het sounddesign het verhaal voor de luisteraar compleet maken. Muzikanten van het Amsterdams Andalusisch Orkest improviseerden de muziek bij de opnames en er is ook prachtige flamencozang te horen van Yota Baron. García Lorca wordt negentig jaar na zijn dood nog steeds gezien als de grootste dichter die Spanje ooit heeft voortgebracht en deze podcast houdt zijn herinnering levend. Maar hij is ook actueel, zei schrijver-regisseur Luuk Imhann in een interview met de Volkskrant: ‘Wat er is gebeurd met Lorca is een heel duidelijke waarschuwing, ook omdat zijn dood laat zien waar de opkomst van rechts-extremisme uiteindelijk toe kan leiden. In deze tijd denk ik dat we zo veel mogelijk van dit soort waarschuwingen kunnen gebruiken.’